Cyfryzacja gminy to przyszłość

Michał Ciechowski

System ma usprawnić proces oddawania odpadów i podnieść komfort
życia mieszkańców – w gminie Osielsko rozpoczął funkcjonowanie System
Obsługi Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.

Temat odpadów komunalnych, szczególnie tych nietypowych, jest problemem wszystkich samorządów. Z jednej strony mamy ustawę, regulującą zasady gospodarowania odpadami komunalnymi, z drugiej strony mamy życie, które nie zawsze chce się poddać regulacjom prawnym. I tu pojawia się konieczność cyfryzacji, również takich zagadnień jak, mówiąc kolokwialnie, oddawanie śmieci. Na początku roku firma Rubycon zaoferowała swoje rozwiązanie Gminie Białe Błota, a oferta w tej chwili jest poddawana wszechstronnej analizie, ponieważ system wbrew pozorom jest wielowymiarowy i może mieć znacznie szersze zastosowanie. Należy pamiętać, że koszt utylizacji odpadów pokrywany jest z budżetu gminy, a budżet tworzą również podatki od osób zameldowanych a nie zamieszkujących gminie. Może warto więc rozważyć rozwiązanie, aby karty do systemu otrzymywali tylko zameldowani mieszkańcy gminy, a więc ci, którzy pośrednio za to płacą?

Wystarczy karta zbliżeniowa (standard NFC), by w kilka minut przekazać odpady do PSZOK. Urząd Gminy w Osielsku wprowadził nowe rozwiązanie w dziedzinie cyfryzacji i udostępnia mieszkańcom System Obsługi PSZOK. Co to takiego? – Zadaniem systemu jest uproszczenie usług świadczonych w Punkcie Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych znajdujących się na terenie gminy Osielsko – mówi Krzysztof Czemerys, właściciel firmy Rubycon, twórca systemu. – Do tej pory mieszkańcy, którzy chcieli pozbyć się odpadów w PSZOK, musieli okazywać dowody wpłat, rachunki. Należało też zweryfikować, czy dana osoba jest mieszkańcem gminy i w jakim zakresie może przekazać odpady. Teraz wszystkie te informacje dostępne są od ręki, dzięki karcie NFC.

Wystarczy posiadać przy sobie kartę, którą wydaje Urząd Gminy. Pracownik PSZOK wyposażony w tablet, identyfikuje mieszkańca a następnie weryfikuje ilość odpadów, ich rodzaj i datę przyjęcia.

– Karta służy tylko do celów identyfikacyjnych – podkreśla twórca systemu. – Dane są chronione, a dostęp do nich mają tylko pracownicy urzędu. Na karcie zapisywany jest wyłącznie klucz identyfikacyjny. Na karcie nie ma żadnych danych osobowych mieszkańca, więc jest ona całkowicie bezpieczna.

Idea stworzenia Systemu Obsługi PSZOK wyszła z inicjatywy Urzędu Gminy Osielsko, natomiast firma Rubycon podjęła się tego zadania, bazując na wieloletnim doświadczeniu w budowie systemów, między innymi dla instytucji finansowych.

– Analizując funkcjonowanie Punktu, wyszło, że korzysta z niego bardzo duża liczba osób – mówi Krzysztof Lewandowski, zastępca wójta gminy Osielsko. – Naszym zadaniem było zdiagnozowanie, czy są to nasi mieszkańcy. Doszliśmy do wniosku, że musimy mieć większą kontrolę nad tym co jest przywożone, w jakiej ilości i przez kogo. Stąd pojawił się pomysł na stworzenie systemu i dedykowanej mu karty.

Pod koniec 2020 r. system rozpoczął działanie w wersji testowej. Od 1 marca skorzystać z niego mogą pierwsi mieszkańcy. 

– Na chwilę obecną karty otrzymują osoby, które zamieszkują lokale jednorodzinne i składają deklarację śmieciową – zaznacza Lewandowski. – Od maja zgłaszać się będą mogli mieszkańcy gminy, zajmujący budynki wielorodzinne.

Zmiany w funkcjonowaniu PSZOK-u już są zauważalne. W niedalekiej przyszłości gmina będzie chciała udostępnić mieszkańcom aplikację mobilną dedykowaną Systemowi Obsługi PSZOK. Przy pomocy smartfona zalogowani użytkownicy otrzymają dostęp do informacji o oddanych przez siebie odpadach i dostępnych limitach. – Docelowo chcemy, aby wizyty w PSZOK można było rezerwować wcześniej – dodaje zastępca wójta gminy Osielsko. – To znacznie ułatwi jego funkcjonowanie. Finalnie stworzymy Punkt bezobsługowy. Chcemy to rozwijać, bo cyfryzacja jest naszą przyszłością.  

Główne zalety Systemu Obsługi PSZOK:

  • identyfikacja mieszkańca gminy, uprawnionego do oddawania odpadów
  • uproszczenie procesu oddawania odpadów
  • możliwość stworzenia aplikacji mobilnej (na smatphonea)
  • umożliwienie procesu zbierania i raportowania informacji dotyczących odpadów na potrzeby Ministerstwa Ochrony Środowiska.

Z analizy przeprowadzonej przez firmę Rubycon, wynika, że najważniejszą funkcjonalnością systemu jest identyfikacja osób uprawnionych do oddawania śmieci w PSZOK. Dotąd było to bardzo utrudnione, ponieważ pracownik PSZOK nie był uprawniony do legitymowania osoby oddającej śmieci, a w efekcie dochodziło do nadużyć zarówno ze strony osób nie będących mieszkańcami danej gminu, lub osób które przekraczały limity bezpłatnego oddawania odpadów. Płaciła za to gmina, a w konsekwencji mieszkańcy. Ale nie ma nic za darmo. Zapytaliśmy, jaki jest koszt systemu. – Nie wszystkie ceny mogę podać, ponieważ obowiązuje mnie tajemnica handlowa w stosunku do dotychczasowych klientów. Przykładowo tablet do obsługi PSZOK z systemem NFC kosztuje 2100 złotych netto,1 karta z systemem NFC to koszt około 1,25 zł netto. Dochodzą oczywiście koszty wdrożenia i licencji, ale to już indywidualne negocjacje. Mogę powiedzieć, że łącznie system może kosztować gminę maksymalnie kilkadziesiąt złotych dzienni – mówi Krzysztof Czemerys.